Honorar no Projekttyp a Phas
| Projet | Ëmfang | Spann (inkl. TVA 17 %) |
|---|---|---|
| Kichen-Layout + Genehmegungspläng | APS + Genehmegung | 2 000–3 500 € |
| Wunneng-Sanéierung mat Genehmegung | APS + APD + PE + ACT | 4 500–8 000 € |
| Anbau 25–40 m², Eefamiljenhaus | Vollmissioun ouni DOE | 6 500–12 000 € |
| Neibau Eefamiljenhaus, Schlësselfäerdeg | APS → DOE | 35 000–55 000 € (9–13 % vun de Bauwerker) |
| Denkmalgeschützte Fassad | Genehmegung + Autoritéiten | 3 000–6 000 € |
| Stonneberodung (Machbarkeet) | pro Stonn | 95–160 €/h |
Tariff-Struktur:
- Prozent vun de Bauwerkskäschten — OAI-Usaz fir Neibau a grouss Sanéierungen. Bei engem 400 000 €-Bau ginn et 36 000–52 000 € Honorar bei voller 9–13 %-Missioun.
- Phasen-Pauschal — bevorzugt bei klenge Sanéierungen an Eenzelphasen; Client ass géint Bauwerkskäschte-Steigerungen ofgeséchert.
- Stonnentarif — fir Machbarkeet, Autoritéiten-Kontakt, Streidereien. 95–160 €/h netto ass déi aktuell Lëtzebuerg-Stad-Spann.
En Honorar vun 5 500 € netto mat TVA 17 % gëtt 6 435 € TTC. Ëmmer klären, ob de Prozent op d'Netto- oder TTC-Bauwerkskäschten gerechent gëtt — 10 % op TTC entsprieche ronn 12 % op netto.
Déi néng OAI-Phasen a wéini jidd zielt
D'OAI-Referenzordnung deelt eng Vollleistung an néng Phasen op. Wien d'Coden kennt, kann eng Deelleistung verhandelen ouni eng kritesch Phas ze iwwersprangen.
Déi néng Phasen an der Rei:
- APS — Avant-Projet Sommaire. Konzept-Skizzen, Volumenstudien, Zilbudget. ~8 % vum Gesamthonorar.
- APD — Avant-Projet Détaillé. Detail-Entworf, Materialwiel, technesch Beschreiwung. ~14 %.
- PAP — Procédure d'Aménagement Particulier. Nëmmen wann e kommunalen PAP geännert muss ginn. variabel.
- PE — Projet d'Exécution. Ausféierungspläng a Cahier des charges. ~22 %.
- DCE — Dossier de Consultation des Entreprises. Ausschreiwungsdossier. ~8 %.
- ACT — Assistance pour Contrat de Travaux. Offer-Analys, Kontrakt, Ënnerschrëft. ~4 %.
- DET — Direction de l'Exécution des Travaux. Bauleedung, wöchentlech Baustellsreunionen. ~33 %.
- AOR — Assistance aux Opérations de Réception. Mängellëscht, Iwwerreechung, Garantie-Freisetzung. ~6 %.
- DOE — Dossier des Ouvrages Exécutés. Bestandsdossier, Entretien. ~5 %.
Heefeg Deelleistungen:
- Nëmmen Genehmegung: APS + APD op Genehmegung limitéiert — 15–20 % vun der Vollleistung
- Entworf ouni Bauleedung: APS + APD + PE + DCE — 52 %
- Nëmmen Bauleedung: DET + AOR + DOE — 44 %
Bei engem Anbau oder enger grousser Sanéierung bündelt DET déi meescht Baustells-Entscheedungen. Dës Phas ze sträiche ass risikéiert — onbegleet Baustelle kaschten typesch 6–10 % méi an Nobehandlung.
Wéini en Architekt zu Lëtzebuerg obligatoresch ass
D'Lëtzebuerger Reglement verlaangt fir déi meescht Bauerlabnisser en OAI-Architekt. E schnelle Entscheedungsbaum spuert de Gang op d'Gemeng.
Architekt obligatoresch bei:
- All autorisation de bâtir iwwer 80 m² Bruttofläch — d'Schwell gëllt fir dat ganzt gebaut Volumen inkl. Keller a nëtzbare Spärbuedem
- All Baussenännerung un der Fassad, der Daachsilhouette oder engem vun der ëffentlecher Strooss gesiessenen Element an Schutzzonen oder Denkmalgemenge
- All Neibau op enger onbebauter Parzell, onofhängeg vun der Gréisst
- All strukturell Ännerung — Dragwand, Planicherentrée, Daach-Erhéijung
- Notzungsännerung vu Wunnen op Gewerbe oder Mëschnotzung
Architekt net zwéngend bei:
- Bannenopfrëschung ouni Ännerung vu Struktur, Grondriss oder Fassad (Kichen, Beläg, Bannenustrich)
- Gaartenhaiser ënner 20 m² ouni Fundament — déi meescht Gemenge akzeptéiere eng déclaration de travaux ouni Architekten-Signatur
- Solaranlagen, Wäermepompel-Tosch, Fensteren mat gläicher Ouverture
Ingénieur-conseil, net Architekt:
- Reng strukturell Aarbechten (Dragverstäerkung, Fundament-Ënnerfangung) ginn vun engem ingénieur-conseil structure ënnerschriwwen — eegenstänneg OAI-Beruff mat eegenem Tarif
- Energieausweiser (CPE, Passeport énergétique) gi vu qualifizéierten Energieberoder gemaach
Am Zweifel virum Ënnerschreiwe de service urbanisme vun der Gemeng uruffen. 15 Minutten Telefon spueren 3 Méint Genehmegungsschlëff.
TVA an Ofzuchsfäegkeet
D'Architektenhonorar zu Lëtzebuerg ass der TVA mat 17 % ënnerworf, onofhängeg dovun, ob déi nogelageerde Bauaarbechten de reduzéierten 3 %-Taux kréien.
Taux an der Praxis:
- Honorar beim Neibau: TVA 17 %
- Honorar bei enger Sanéierung mat 3 % op Bauaarbechten: dat Architektenhonorar bleift op 17 % — de reduzéierten Taux gëllt nëmme fir Bauservicer, net fir intellektuell Leeschtungen
- Honorar bei Gewerbe- oder Locatiounsprojet: TVA 17 %, bei TVA-pflichtege Client méiglech ofzéibar
Realitéit fir Privatclienten:
- D'TVA op Architektenhonorarer ass fir de privaten Eegentümer net recuperabel — et ass eng Käschte-Linn am Gesamtbudget
- Op 6 000 € Netto-Honorar gëtt d'TVA-Linn 1 020 €, déi net zeréckkommen
Deelweis Ofzuch fir Bailleur:
- E TVA-registréierte Bailleur vun engem Gewerbe-Objekt kann d'Architekten-TVA op dësem Objekt ofzéien
- Eng Wunnraum-Locatioun ass TVA-fräi — d'TVA ass net ofzéibar, awer dat voll Honorar gëllt am Joer vun der Fäerdegstellung als "frais d'entretien"
Facture-Checkliste:
- TVA-Nummer an OAI-Umeldung vum Architekt
- Phasen-Opdeelung (APS, APD …) mat Honorar pro Phas
- Referenz op den ënnerschriwwenen OAI-Kaderkontrakt
- Referenz op d'RC-Pro-Police (gesetzlech obligatoresch)
Eng Phasen-Facture froen amplaz engem Forfait — nëtzlech wann d'Missioun virun DET ofgebrach gëtt.
Wéi dräi Architektenoffere vergläicht ginn
Architekten-Offere sinn duerch ënnerschiddlech Honorarstrukturen schwéier ze vergläichen — Prozent vun de Bauwerker, Pauschal, oder Stonnen mat Plafong. E gemeinsame Briefing erzwéngt Vergläichbarkeet.
Déi sechs Kontrollen:
- Honorarstruktur. Prozent vun de Bauwerker (netto oder brutto?), Pauschal pro Phas, oder Stonne mat Plafong? De implizéierte Prozent op e genannte Budget verlangen.
- Ofgedeckte Phasen. Wéi eng OAI-Phasen sinn am Kontrakt? APS-APD-PE ouni DET ass ënnerdotéiert.
- Implizéiert Bauwerker-Budget. 10 % op 250 000 € bei engem Neibau ass verdächteg — d'Basis pruefen.
- Fachplaner-Integratioun. Struktur, Thermik, CPE: am Architektenhonorar abegraff oder als Ënnerauftrag un de Client?
- Baustellsvisitten. Wéi vill DET-Visiten pro Mount, wéi eng Tariff fir zousätzlech Visitten?
- Berufshaftpflicht. OAI-Nummer an RC-Pro-Police-Referenz an all Offer.
Briefing-Package:
- Eis Säit mat Flächenziel, Raumzuel, Zilbudget (netto an TTC)
- Lageplang, Katasterauszuch, eventuell al Pläng
- Biller vum Bestandsgebäude bei Sanéierung
- Ziltermin a Flexibilitéit
- Kontraktintentioun (Vollleistung, Entworf, Bauleedung)
Wou Architekten ënnerscheeden:
- Entworfs-orientéiert Büroen méi deier an APS-APD, bëlleger an DET (wéineg Ännerungen)
- Baustells-orientéiert Büroen bëlleger an APS-APD, méi DET-Visitten während dem Bau
Op mannst dräi Büroen schwätzen. 30 Minutten Gespréich weisen d'Brief-Passung besser wéi d'Zuel op der Säit.
Typesch Budgetkader fir gängeg Projeten
E Gefill fir de Budgetkader hëlleft eng Offer am Lëtzebuerger Maart ze verorten.
Referenz-Kader (TTC, Architekt + Fachplaner + TVA 17 %):
- Wunneng-Opfrëschung mat Genehmegung (Fassad, Grondriss): 4 000–7 000 €
- Komplett-Sanéierung mat Strukturännerung: 7 000–13 000 €
- Anbau 25 m², Eefamiljenhaus, Genehmegung + Bauleedung: 12 000–22 000 €
- Spärbuedem-Ausbau zu Wunnen: 15 000–28 000 €
- Neibau 180 m² brutto, Schlësselfäerdeg: 35 000–55 000 €
- Zweefamiljenhaus mat gedeelter Trap: 55 000–85 000 €
- Gewerblechen Ausbau mat Genehmegung: 6 000–15 000 €
- Denkmalgeschützte Fassad: 8 000–18 000 € (Autoritéiten-Kontakt zäitintensiv)
Spann-Treiber:
- Stadt vs Land. Lëtzebuerg-Stad an Esch-Uelzecht 10–20 % Opschlag géint Miersch oder Dikrech.
- Denkmal-Liaison. Schutzzonen addéieren 2 500–5 000 € fir Autoritéiten-Dialog.
- Fachplaner-Zuel. Thermiker, Struktur, Brandschutz, CPE si véier separat Posten nieft dem Architektenhonorar.
- Entscheedungstempo. Lues Clienten dreiwen DET-Stonnen erop — séier Clienten zuelen ënnen, zécker ënnen uewen.
Ëm e Budget-Kaderbréif virum Ënnerschreiwe vum OAI-Kaderkontrakt froen: en engagéiert den Architekt op en Zil ±15 % an ass dat wierksamst Kontrolldokument fir Privatclienten.
En Architekt zu Lëtzebuerg ze bestellen läit tëscht 2 000 a 9 000 €+ fir déi meescht privat Projeten, gedriwwe vu Phasen-Ëmfang, Projetwert a Fachplaner-Zuel. Kuckt, ob Äre Projet d'80-m²-Schwell iwwerschreit, freet eng Phasen-Opdeelung vun den OAI-Etappen a confirméiert d'TVA-Positioun op 17 % um Honorar. Kritt e Budget-Kaderbréif virum Ënnerschreiwe vum OAI-Kaderkontrakt, interviewt dräi OAI-Büroen op gläichem Briefing a sträicht d'DET-Phas net, ausser et ass just en Eenzel-Genehmegungsauftrag. Fynd.lu lëscht OAI-ageschriwwen Architekten a Fachplaner mat RC-Pro-Assurance a publizéierter Honorarordnung — freet dräi Offeren op engem gemeinsame Briefing, ier Dir engagéiert.
